Klimaatverandering
Niet-financiële risico's
Klimaatverandering brengt risico's met zich mee voor de gemeente Zaanstad. Door stijgende temperaturen en een toename van extreme weersomstandigheden, zoals hevige neerslag, langdurige droogte en hittegolven, krijgt de gemeente te maken met uitdagingen op het gebied van leefbaarheid, gezondheid, infrastructuur en biodiversiteit. Deze ontwikkelingen kunnen invloed hebben op de kwaliteit van de leefomgeving en de uitvoering van gemeentelijke taken.
Extreme neerslag kan leiden tot wateroverlast in de openbare ruimte en een grotere belasting van het watersysteem. Langdurige droogte kan bijdragen aan bodemdaling en schade aan groenvoorzieningen. Daarnaast kunnen hittegolven gezondheidsrisico's veroorzaken, met name voor kwetsbare groepen zoals ouderen en kinderen. Ook kunnen veranderingen in temperatuur gevolgen hebben voor natuur en biodiversiteit binnen de gemeente.
De exacte impact van klimaatverandering op de gemeente en haar inwoners is nog moeilijk vast te stellen. Hierdoor bestaat onzekerheid over de aard, omvang en het moment waarop de verschillende klimaatrisico's zich kunnen voordoen.
Financiële risico's
Klimaatverandering kan op termijn leiden tot financiële gevolgen voor de gemeente. Hierbij kan worden gedacht aan hogere kosten voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte, herstelkosten als gevolg van extreme weersomstandigheden en investeringen die nodig zijn om de leefomgeving klimaatbestendiger te maken.
Op dit moment zijn de omvang en het moment van optreden van deze financiële gevolgen nog onvoldoende inzichtelijk. Daarom worden klimaatrisico's vooralsnog niet financieel gekwantificeerd en zijn deze niet opgenomen in de berekening van het benodigde weerstandsvermogen. Wel blijft het een belangrijk onderwerp om in deze paragraaf op te nemen omdat de mogelijke financiële effecten aanzienlijk kunnen zijn.
Aanpak en kennisontwikkeling
Zaanstad werkt aan het vergroten van de klimaatbestendigheid van de gemeente. Dit gebeurt onder meer via het Uitvoeringsplan Klimaatadaptatie 2021-2026 . Daarbij wordt ingezet op het beperken van de gevolgen van wateroverlast, droogte, hitte en bodemdaling. Ook wordt aandacht besteed aan vergroening van de leefomgeving, klimaat adaptieve inrichting van de openbare ruimte en het vergroten van bewustwording bij inwoners en organisaties.
Om het inzicht in klimaatrisico's verder te verbeteren, zoekt Zaanstad opnieuw aansluiting bij de gemeente Haarlemmermeer. Haarlemmermeer heeft de afgelopen jaren ervaring opgedaan met het in beeld brengen van klimaatrisico's en de mogelijke gevolgen daarvan voor de gemeentelijke organisatie. Zaanstad wil leren van deze ervaringen en onderzoeken welke onderdelen bruikbaar zijn voor de verdere ontwikkeling van de eigen aanpak en risicobeheersing.
Daarnaast houdt de gemeente de ontwikkelingen rondom klimaatverandering en de mogelijke gevolgen daarvan voor Zaanstad in de gaten. Ervaringen van andere gemeenten, waaronder Haarlemmermeer, kunnen waar relevant worden meegenomen in toekomstige afwegingen rondom klimaatrisico's.