Publiekrechtelijk
- Publiekrechtelijk
GGD Zaanstreek Waterland
(Bedragen x €1.000)GGD Zaanstreek WaterlandRechtsvorm:Gemeenschappelijke regeling - openbaar lichaam
Oprichtings-/publicatiedatum:01-09-2016Vestigingsplaats:ZaandamToezichtsregime:hoogOpenbaar belangGGD Zaanstreek-Waterland beschermt, bewaakt en bevordert de gezondheid en de (sociale) veiligheid van alle mensen in de regio. Daarbij staat een preventieve en collectieve aanpak voorop, met specifieke aandacht voor bevordering van participatie en ondersteuning van de eigen regie van mensen. Als uitvoeringsorganisatie van de gemeenten sluit de GGD aan bij de gemeentelijke verantwoordelijkheden in het sociaal domein.
Bestuurlijk belangEen lid van het Algemeen Bestuur (AB) heeft in de vergadering van het AB één stem. In die gevallen waarin Zaanstad en Purmerend zwaarwegende bezwaren hebben tegen een voorstel en met het oog daarop tegenstemmen, leidt die tegenstem tot verwerping van het voorstel. Het voorgaande is niet van toepassing op het voorstel tot vaststelling van de begroting respectievelijk de jaarrekening van de GGD. Wethouder Onclin is lid van het DB en het AB, plaatsvervanger wethouder Doeves-de Boer. Het voorzitterschap wordt na elke gemeenteraadsverkiezing gewisseld met gemeente Purmerend
Stemverhouding: 14%Actualiteiten en risico'sInleiding
De GGD is een gemeenschappelijke regeling van de 7 Zaanstreek-Waterland gemeenten. Zij helpen mee bij het voorkomen van gezondheidsproblemen, ondersteunen bij het ontwikkelen van gezond gedrag en bieden advies en hulp wanneer dat nodig is.
Voor Zaanstad is de GGD een belangrijke partner op het gebied van gezondheid van al onze inwoners.
Ontwikkelingen
Onze GGD is een relatief kleine GGD in vergelijking met andere regio’s. Toekomstbestendigheid is al jaren een belangrijk onderwerp. Zo is de afgelopen jaren gewerkt aan goede samenwerkingsafspraken met de gemeenten en duidelijkere sturing en grip op de uit te voeren taken. Inhoudelijk wordt er actief samengewerkt met gemeente Amsterdam op het gebied van algemene infectieziektebestrijding. De GGD heeft daarnaast het voornemen tot een bestuurlijk juridische fusie met de Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland ter zienswijze aan de gemeenteraden voorgelegd. Naast het samenwonen (eind 2026) is er nu dus het voornemen de samenwerking uit te breiden. De verwachting is dat op deze manier de bedrijfsvoering steviger kan worden neergezet.
De incidentele taak om de vaccinatiegraad wijkgericht te verhogen is uitgebreid (10353218), omdat hiervoor middelen voor Zaandam Oost vrijkwamen vanuit het Rijk. De wens is om hier een structureler programma van te maken, of hier mogelijkheden voor zijn wordt in 2027 bekend.
Per 2028 is aan de GGD verzocht om in lijn met het coalitieakkoord 5 procent op de basistaken te besparen (eerder al voor 2 procent ingevuld). Tevens zal een deel van de plustaken op het gebied van opvoedondersteuning worden geschrapt per 2028. Hierover wordt de raad nog nader geïnformeerd.
Voor verdere ontwikkelingen met betrekking tot de GGD Zaanstreek-Waterland zie de begroting van de GGD voor 2027 (10248724).
Risicoprofiel
Gemeenten zijn wettelijk verplicht om een GGD in stand te houden voor de uitvoering van de taken op het gebied van de publieke gezondheidszorg. Het risicoprofiel van de GGD is hoog. De financiële bijdrage in de Gemeenschappelijke Regeling is groot, € 14 mln. deelnemersbijdrage voor het basispakket en € 3,7 mln. aan plustaken in 2027, terwijl de gemeente Zaanstad maar beperkte invloed heeft in het Algemeen Bestuur. Iedere gemeente heeft één stem. Dit betekent voor Zaanstad een stemverhouding van 14% en een financiële deelnemersbijdrage van 47% voor het basispakket. De politieke en maatschappelijke betrokkenheid zijn eveneens groot: de activiteiten van de GGD betreffen de gezondheid en veiligheid van de inwoners. Een probleem op het gebied van volksgezondheid of veiligheid haalt direct de pers en heeft zijn weerslag op de politiek.
Financiële positie
Jaarrekening 2025
De jaarrekening 2025 van de GGD sluit af met een positief resultaat van € 696.414. Hiervan wordt € 217.592 toegevoegd aan bestemmingsreserves. Het voorstel is om € 478.822 te storten in de algemene reserve. Hierdoor neemt de algemene reserve van de GGD toe van € 457.258 naar € 936.080. De gemeenteraad van Zaanstad heeft een positieve zienswijze afgegeven over het voorstel om het over 2025 behaalde resultaat toe te voegen aan de algemene reserve en bestemmingsreserves. Dit ten behoeve van toekomstige verplichtingen en het opvangen van risico’s.
Rechtmatigheidsverantwoording
Het dagelijks bestuur heeft in de rechtmatigheidsverantwoording geconcludeerd dat niet alle baten en lasten rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de gestelde verantwoordingsgrens. Op enkele programma’s zijn de begrote lasten met in totaal € 1,383 mln. overschreden, wat is verantwoord als begrotingsonrechtmatigheid. Tegenover de overschrijding van de lasten, staan ook hoger inkomsten. Daarbij is € 508.000 aan inkopen ten onrechte niet Europees aanbesteed. Voor het criterium misbruik en oneigenlijk gebruik zijn geen bevindingen geconstateerd. Het dagelijks bestuur heeft aangegeven maatregelen te treffen om dergelijke afwijkingen in de toekomst te voorkomen. De accountant van de GGD heeft een goedkeurende controleverklaring verstrekt bij de jaarstukken 2025, inclusief de rechtmatigheidsverantwoording.
Begroting 2027-2030
De begroting 2027 bevat mutaties waardoor de begrote lasten stijgen van € 32,27 mln. naar € 32,73 mln. De grootste mutaties zijn voor een uitbreiding van Veilig Thuis, een uitbreiding van het Meldpunt en Advies Bijzondere Zorg (MABZ) en aanvullende middelen voor deelname aan de ZSM-tafel en ICT/IV-ontwikkelingen bij Veilig Thuis opgenomen. Deze mutaties zijn ter zienswijze voorgelegd aan de raden van de deelnemende gemeenten.
De gemeenteraad van Zaanstad heeft een positieve zienswijze afgegeven op de structurele uitbreiding van Veilig Thuis en het dienstenoverzicht. Voor de uitbreiding van MABZ is inhoudelijk draagvlak uitgesproken, maar vanwege het ontbreken van financiële dekking is geen positieve zienswijze afgegeven. Daarnaast heeft de raad een negatieve zienswijze afgegeven op deelname aan de ZSM-tafel en de stijging van de ICT/IV-kosten bij Veilig Thuis. De GGD betrekt de zienswijzen van alle gemeenten bij de verdere besluitvorming en het Algemeen Bestuur wordt gevraagd de begroting 2027 met inachtneming van deze zienswijzen vast te stellen.
De reactie op de zienswijzen van het bestuur van de GGD is nog niet bekend.
Risico’s en beheersmaatregelen
Inleiding
De GGD is een gemeenschappelijke regeling van de 7 Zaanstreek-Waterland gemeenten. Zij helpen mee bij het voorkomen van gezondheidsproblemen, ondersteunen bij het ontwikkelen van gezond gedrag en bieden advies en hulp wanneer dat nodig is.
Voor Zaanstad is de GGD een belangrijke partner op het gebied van gezondheid van al onze inwoners.
Ontwikkelingen
Onze GGD is een relatief kleine GGD in vergelijking met andere regio’s. Toekomstbestendigheid is al jaren een belangrijk onderwerp. Zo is de afgelopen jaren gewerkt aan goede samenwerkingsafspraken met de gemeenten en duidelijkere sturing en grip op de uit te voeren taken. Inhoudelijk wordt er actief samengewerkt met gemeente Amsterdam op het gebied van algemene infectieziektebestrijding. De GGD heeft daarnaast het voornemen tot een bestuurlijk juridische fusie met de Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland ter zienswijze aan de gemeenteraden voorgelegd. Naast het samenwonen (eind 2026) is er nu dus het voornemen de samenwerking uit te breiden. De verwachting is dat op deze manier de bedrijfsvoering steviger kan worden neergezet.
De incidentele taak om de vaccinatiegraad wijkgericht te verhogen is uitgebreid (10353218), omdat hiervoor middelen voor Zaandam Oost vrijkwamen vanuit het Rijk. De wens is om hier een structureler programma van te maken, of hier mogelijkheden voor zijn wordt in 2027 bekend.
Per 2028 is aan de GGD verzocht om in lijn met het coalitieakkoord 5 procent op de basistaken te besparen (eerder al voor 2 procent ingevuld). Tevens zal een deel van de plustaken op het gebied van opvoedondersteuning worden geschrapt per 2028. Hierover wordt de raad nog nader geïnformeerd.
Voor verdere ontwikkelingen met betrekking tot de GGD Zaanstreek-Waterland zie de begroting van de GGD voor 2027 (10248724).
Risicoprofiel
Gemeenten zijn wettelijk verplicht om een GGD in stand te houden voor de uitvoering van de taken op het gebied van de publieke gezondheidszorg. Het risicoprofiel van de GGD is hoog. De financiële bijdrage in de Gemeenschappelijke Regeling is groot, € 14 mln. deelnemersbijdrage voor het basispakket en € 3,7 mln. aan plustaken in 2027, terwijl de gemeente Zaanstad maar beperkte invloed heeft in het Algemeen Bestuur. Iedere gemeente heeft één stem. Dit betekent voor Zaanstad een stemverhouding van 14% en een financiële deelnemersbijdrage van 47% voor het basispakket. De politieke en maatschappelijke betrokkenheid zijn eveneens groot: de activiteiten van de GGD betreffen de gezondheid en veiligheid van de inwoners. Een probleem op het gebied van volksgezondheid of veiligheid haalt direct de pers en heeft zijn weerslag op de politiek.
Financiële positie
Jaarrekening 2025
De jaarrekening 2025 van de GGD sluit af met een positief resultaat van € 696.414. Hiervan wordt € 217.592 toegevoegd aan bestemmingsreserves. Het voorstel is om € 478.822 te storten in de algemene reserve. Hierdoor neemt de algemene reserve van de GGD toe van € 457.258 naar € 936.080. De gemeenteraad van Zaanstad heeft een positieve zienswijze afgegeven over het voorstel om het over 2025 behaalde resultaat toe te voegen aan de algemene reserve en bestemmingsreserves. Dit ten behoeve van toekomstige verplichtingen en het opvangen van risico’s.
Rechtmatigheidsverantwoording
Het dagelijks bestuur heeft in de rechtmatigheidsverantwoording geconcludeerd dat niet alle baten en lasten rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de gestelde verantwoordingsgrens. Op enkele programma’s zijn de begrote lasten met in totaal € 1,383 mln. overschreden, wat is verantwoord als begrotingsonrechtmatigheid. Tegenover de overschrijding van de lasten, staan ook hoger inkomsten. Daarbij is € 508.000 aan inkopen ten onrechte niet Europees aanbesteed. Voor het criterium misbruik en oneigenlijk gebruik zijn geen bevindingen geconstateerd. Het dagelijks bestuur heeft aangegeven maatregelen te treffen om dergelijke afwijkingen in de toekomst te voorkomen. De accountant van de GGD heeft een goedkeurende controleverklaring verstrekt bij de jaarstukken 2025, inclusief de rechtmatigheidsverantwoording.
Begroting 2027-2030
De begroting 2027 bevat mutaties waardoor de begrote lasten stijgen van € 32,27 mln. naar € 32,73 mln. De grootste mutaties zijn voor een uitbreiding van Veilig Thuis, een uitbreiding van het Meldpunt en Advies Bijzondere Zorg (MABZ) en aanvullende middelen voor deelname aan de ZSM-tafel en ICT/IV-ontwikkelingen bij Veilig Thuis opgenomen. Deze mutaties zijn ter zienswijze voorgelegd aan de raden van de deelnemende gemeenten.
De gemeenteraad van Zaanstad heeft een positieve zienswijze afgegeven op de structurele uitbreiding van Veilig Thuis en het dienstenoverzicht. Voor de uitbreiding van MABZ is inhoudelijk draagvlak uitgesproken, maar vanwege het ontbreken van financiële dekking is geen positieve zienswijze afgegeven. Daarnaast heeft de raad een negatieve zienswijze afgegeven op deelname aan de ZSM-tafel en de stijging van de ICT/IV-kosten bij Veilig Thuis. De GGD betrekt de zienswijzen van alle gemeenten bij de verdere besluitvorming en het Algemeen Bestuur wordt gevraagd de begroting 2027 met inachtneming van deze zienswijzen vast te stellen.
De reactie op de zienswijzen van het bestuur van de GGD is nog niet bekend.
Risico’s en beheersmaatregelen
Risico: Personeelstekorten (landelijk fenomeen) leiden tot verslechteren dienstverlening aan inwoners en wachtlijsten
Beheersmaatregel: In samenwerking met GGD sturen op prioriteren van dienstverlening aan meest kwetsbare inwoners. Stimuleren van bovenregionale samenwerking om dienstverlening op peil te houden. GGD stuurt actief op terugdringen van het ziekteverzuim. Een extern bureau voert exitgesprekken om inzicht te krijgen in en grip te krijgen op het verloop en het behoud van werknemers.
Risico: Aanbod GGD sluit niet voldoende aan op behoefte inwoners/ maatschappelijke visie gemeente
Beheersmaatregel: periodiek inhoudelijk overleg om beleidskeuzes door te nemen en bestaand aanbod te verbeteren of nieuw aanbod te implementeren.
Risico: GGD is eigen risicodrager. Afschaling van taken/ opdrachten kunnen leiden tot (langdurige) frictiekosten die aan gemeenten worden doorbelast
Beheersmaatregel: Zaanstad communiceert als goed opdrachtgever tijdig het afstoten van taken/ opdrachten, zodat de GGD tijd heeft om passende maatregelen te nemen de frictiekosten te beperken. Verder zullen we erop aansturen om heldere afspraken te maken over frictiekosten en de wederzijdse verantwoordelijkheid om deze te beperken.
Risico: Autonome ontwikkelingen, wetwijzigingen en landelijke initiatieven kunnen leiden tot uitbreiding van capaciteit c.q. aanbod en toename van de kosten.
Beheersmaatregel: Periodiek overleg dat aansluit op de PDCA cyclus om daarmee sneller te kunnen anticiperen op ontwikkelingen in vraag en aanbod, en toekomstige wijzigingen en capaciteitsbehoefte.
Risico: Financiële tekorten groter dan € 450.000 kunnen niet worden opgevangen binnen het weerstandsvermogen (algemene reserve) van de GGD.
Beheersmaatregelen: Vanuit de GGD wordt de risicoanalyse verder aangescherpt. De volgende stap is om risico’s te kwantificeren en te toetsen dat er voor het geheel aan risico’s voldoende weerstandsvermogen aanwezig is. Aangezien gemeenten verantwoordelijk zijn voor de financiering van de GGD, is het zo dat gemeenten uiteindelijk zullen moeten bijdragen als de situatie zich voortdoet dat er tekorten zijn bij de GGD waarvoor onvoldoende weerstandsvermogen aanwezig is.
- Publiekrechtelijk
Regionale samenwerking decentralisaties sociaal domein
(Bedragen x €1.000)Regionale samenwerking decentralisaties sociaal domeinRechtsvorm:Gemeenschappelijke regeling - regeling zonder meer
Oprichtings-/publicatiedatum:21 januari 2016Vestigingsplaats:ZaandamToezichtsregime:middelOpenbaar belangGezamenlijke inkoop en beleidsvoorbereiding en -uitvoering.
Bestuurlijk belangDeze lichte vorm van publieke samenwerking kent geen bestuur.
Stemverhouding: nvtActualiteiten en risico'sDe Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg (Wvbj) is op 1 januari 2026 in werking getreden. De Wvbj vloeit voort uit de Hervormingsagenda jeugd 2023-2028.
Voorspecifieke onderdelen hebben gemeenten een jaar de tijd gekregen hier per 1 januari 2027 aan te voldoen. In de raadsinformatiebrief (10051169) informeerde het college de raad hierover,
De Wvbj vereist een gemeenschappelijke regeling (GR), die de juridische basis vormt voor samenwerking tussen de gemeenten in de regio op het vlak van specialistische jeugdhulp. De regiogemeenten stellen een centrumregeling voor. De conceptregeling wordt ter zienswijze voorgelegd aan de raden van de Zaanstreek-Waterland gemeentes in het derde of vierde kwartaal van 2026. Deze regeling vervangt deze regeling, de Regeling Zonder Meer.
Overig
- Overig
Stichting Jeugdteam Zaanstad
(Bedragen x €1.000)Stichting Jeugdteam ZaanstadRechtsvorm:Stichting
Oprichtings-/publicatiedatum:01-01-2022Vestigingsplaats:ZaandamToezichtsregime:hoogOpenbaar belangHet verlenen van jeugdhulp aan jeugdigen in Zaanstad, het beoordelen en doorverwijzen naar specialistische jeugdhulp en het voeren van regie op ondersteuningsplannen van gezinnen. Dit doet het jeugdteam door integraal samen te werken met de Sociale Wijkteams, het onderwijs, de huisartsen, specialistische aanbieders en andere partners in de wijken.
Bestuurlijk belangGemeente Zaanstad heeft geen zetel in het bestuur, maar benoemt wel de directeur-bestuurder en de leden van de Raad van Toezicht van de stichting.
Stemverhouding: nvtActualiteiten en risico'sInleiding
Stichting Jeugdteam Zaanstreek biedt ondersteuning aan kinderen, jongeren en gezinnen die hulp nodig hebben. Vanaf 2027 worden ook de sociale wijkteams ondergebracht bij het Jeugdteam. Hiermee krijgt de transitie naar Werken in de Wijk verder vorm. Door ondersteuning dichter bij inwoners te organiseren en de samenwerking te versterken, kunnen hulpvragen eerder worden opgepakt en sneller passende ondersteuning worden geboden.
Ontwikkelingen
- De gemeenten geven uitvoering aan de Hervormingsagenda jeugd 2022-2028 zoals is afgesproken met het rijk. De doelstelling is tweeledig: kwalitatief goede jeugdhulp voor de kinderen die het hardst nodig hebben en terugdringen van de kosten.
- Het college nam in september 2025 het besluit om de opdracht “werken in de wijk” (o.a. de Sociale Wijkteams) onder te brengen bij Stichting Jeugdteam Zaanstad. Door de uitvoering van de Sociale Wijk- en Jeugdteams samen te brengen in één stichting, ontstaat een organisatie die past bij onze eigen wensen en eisen, én die aansluit bij landelijke ontwikkelingen; lokale teams worden steviger verankerd in de Wmo en Jeugdwet. Een 0 tot 100 team voorkomt dat inwoners langs meerdere loketten moeten. Alle expertise komt samen in één organisatie, problemen van ouders en kinderen worden in samenhang bekeken, en de samenwerking op de werkvloer wordt structureel en effectiever. Zo bouwen we aan een duurzame en toekomstbestendige organisatie voor o.a. de uitvoering van de Jeugdwet en Wmo. De gemeenteraad gaf in oktober het college wensen en bedenkingen mee op het voorstel. Vanaf het 4de kwartaal worden stappen gezet om toe te werken naar één stichting die per 1 januari 2027 in werking moet zijn.
- Het college heeft met de raad afgesproken periodiek over de voortgang van de jeugdhulp in Zaanstad te rapporteren via een voortgangsrapportage met een frequentie van tweemaal per jaar. De rapportages worden ter kennisname aangeboden. Met deze rapportage wordt een van de aanbevelingen van het rekenkameronderzoek Jeugdhulp in Zaanstad opgevolgd. In de voortgangsrapportage staat een update de aantallen jeugdigen in de jeugdhulp, de kostenontwikkeling, de besparende maatregelen en de lopende trajecten rondom jeugd. De volgende voortgangsrapportage stuurt het college in het 4de kwartaal 2026 aan de raad.
- In het eerst kwartaal 2026 informeerde het college de raad over de voortgang van de samenvoeging van het Jeugdteam en Sociale Wijkteam naar Werken in de Wijk per 1 januari 2027, zie raadsinformatiebrief.
Risicoprofiel
Het risicoprofiel is hoog. Het maatschappelijk belang is groot, het gaat om kwetsbare kinderen. De financiële bijdrage van de gemeente is aanzienlijk.
Financiële positie
Jaarrekening 2025
De belangrijkste activiteiten van Jeugdteam Zaanstad in 2025 waren gericht op het versterken van de basis, het verbeteren van samenwerking, het toegankelijk houden van jeugdhulp, gezinsgericht werken, veiligheid, samenwerking met huisartsen en scholen, goed werkgeverschap en het verder professionaliseren van de organisatie. Deze activiteiten zijn concreet gemaakt door nieuwe werkwijzen, uitbreiding van succesvolle pilots en het investeren in medewerkers en samenwerking met partners.
De jaarrekening van Stichting Jeugdteam is over 2025 uitgekomen op een financieel overschot van € 368.000. De belangrijkste reden hiervoor is de lagere personeelskosten door niet ingevulde vacatures in de eerste helft van 2025. Het resultaat is toegevoegd aan de algemene reserve.
De algemene reserve bedraagt per 31 december 2025 € 1.100.000. Volgens de afspraken met de gemeente mag het eigen vermogen maximaal 10% van de begroting van het volgende jaar zijn (voor 2026: maximaal € 1.280.000). Het Jeugdteam voldoet hiermee aan de gestelde eisen.
Begroting 2026
De Begroting 2027 wordt in het najaar van 2026 vastgesteld. Uitgangspunt voor deze begroting is de begroting van 2026. Deze wordt vermeerderd met de afgesproken indexatie op basis van de Overheidsbijdrage in de Arbeidsontwikkeling (OVA). De begroting 2026 kent geen grote veranderingen ten opzichte van de begroting en jaarrekening 2025 (plus indexatie).
Risico's en beheermaatregelen
- Rechtmatigheid:
Stichting Jeugdteam Zaanstad kwalificeert als aanbestedende dienst. Bij inkopen door een aanbestedende dienst boven een bepaalde grens is Europees aanbesteden verplicht. Als de stichting zich daar niet aan houdt, werkt dit door als een onrechtmatigheid in de jaarrekening van de gemeente Zaanstad. Dit was bij de jaarrekening 2024 het geval.
- Vanuit het risk control raamwerk opgesteld door KPMG zijn de belangrijkste risico’s een hoge werkdruk, het behouden en aantrekken van personeel en op het doelmatig en rechtmatig besteden van financiële middelen.
- Een belangrijke vervolgstap is het gezamenlijk met de stichting opstellen van een plan waarin risico's worden geprioriteerd en een roadmap wordt gecreëerd om mitigerende maatregelen te introduceren, evalueren en implementeren.
- In de begroting van Zaanstad zijn geen financiële risico’s opgenomen voor de stichting.
Beheersmaatregelen
- Rechtmatigheid: De gemeente is in overleg met Stichting Jeugdteam over het aanleveren van tussentijdse informatie over de gedane inkopen en de mogelijke financiële onrechtmatigheden daarvan. Ook is geadviseerd om de inhuurprocedure aan te passen om onrechtmatigheden op dit proces te voorkomen. Het Jeugdteam heeft deze adviezen overgenomen.
- Bij de Stichting worden verbijzonderde interne controles uitgevoerd. Aandachtspunten zijn welke gegevens vanuit privacyoogpunt in het dossier mogen worden opgenomen en hoe de prestatielevering op alle dossiers goed kan worden aangetoond.
- Het zaaksysteem Mens Centraal wordt opnieuw ingericht zodat aan alle registratie- en privacy eisen kan worden voldaan.
- Het vinden en behouden van goed gekwalificeerd personeel blijft een uitdaging. Trajecten kennen veelal een langere doorlooptijd. Vanuit stabiele continuïteit van zorglevering door dezelfde begeleider leidt dit tot een toename van wachtlijsten.
- Door de inrichting van de overlegstructuur tussen de stichting en de gemeente is tijdige bijsturing op FTE’s en kosten mogelijk.
- Zaanstad onderhoudt goed contact met directeur.
- Overig
Stichting Sportbedrijf Zaanstad
(Bedragen x €1.000)Stichting Sportbedrijf ZaanstadRechtsvorm:Stichting
geen bestuurlijke deelname
quasi inbesteding
Oprichtings-/publicatiedatum:01-01-2015Vestigingsplaats:ZaandamToezichtsregime:middelOpenbaar belangHet Sportbedrijf is verantwoordelijk voor de exploitatie van sporthallen, gymzalen en zwembaden en de uitvoering van sportstimuleringsactiviteiten en de impuls onderwijs, sport en cultuur. De opdracht van de gemeente Zaanstad aan het Sportbedrijf is vastgelegd in een exploitatieovereenkomst.
Bestuurlijk belangDe leden van de Raad van Toezicht worden door het College van burgemeester en wethouders van de gemeente Zaanstad benoemd, geschorst en ontslagen.
Stemverhouding: nvtActualiteiten en risico'sOntwikkelingen
De huidige exploitatieovereenkomst loopt 5 jaar, van 1 januari 2025 tot en met 31 december 2029.
De SPUK Sport blijft bestaan tijdens de lopende exploitatie, maar de vergoeding voor investeringen schatten we 25% lager in ten opzichte van de gemaakte kosten. Het Rijk loopt achter met de definitieve toekenningen. De SPUK Sport bijdrage 2024 is op moment van schrijven nog niet bekend.
De begroting 2027 voorziet een tekort van € 125.000. Het Sportbedrijf kan dit dekken uit de reserves. Kostenbesparingen zijn noodzakelijk en worden doorgevoerd omdat de indexering van de exploitatie al sinds meerdere jaren onvoldoende is om de stijging van lonen en kosten te dekken.
Financiën
De Gemeente stelt jaarlijks een budget ter beschikking aan de Stichting ten behoeve van de exploitatie van de accommodaties en de uitvoering van de activiteiten (Exploitatiebijdrage). Jaarlijks stelt de stichting de begroting op voor het komende jaar binnen dit kader en legt deze voor ter goedkeuring aan de gemeente.
Jaarrekening 2025
Het resultaat van de jaarrekening 2025 is voor toevoeging aan de reserves € 13.004 en na toevoeging aan de reserves € 118.720. .De reserve “nog te besteden exploitatie Sportbedrijf” stijgt na de bestemmingen van ruim € 1.1miljoen naar ruim € 1,2 miljoen.[
De afrekening over de afgelopen 5 jaren komt daarmee uit op € 0. Zaanstad ontvangt geen geld terug, maar hoeft ook niet bij te betalen.
Begroting 2027
De exploitatiebijdrage wordt verhoogd met de 2,1% prijsindex die gemeente Zaanstad in de begroting 2027 heeft gehanteerd. De CAO stijging van 4,5% die verwacht wordt met ingang van 1 januari 2027 is in de begroting verwerkt. De exploitatiebijdrage komt daarmee uit op € 5.954.920,- exclusief btw en het begrote tekort op € 125.000.
Doordat de prijsindexering die de gemeente toepast fors lager is dan de stijging van de loonkosten en met name de energielasten, wordt het voor Sportbedrijf lastig om een positieve exploitatie te realiseren. Het Sportbedrijf heeft nu een meerjarenbegroting opgesteld voor de jaren 2025 tot en met 2029, waarbij vanaf 2029 pas weer sprake zal zijn van een sluitende begroting. Daarnaast is in deze meerjarenplanning een belangrijk voorbehoud opgenomen ten aanzien van de vergoeding via de BTW SPUK. Doordat deze regeling gewijzigd is, bestaat de kans dat de definitieve uitkering lager is dan waar nu rekening mee gehouden wordt. De voorziene tekorten kunnen enige tijd door het Sportbedrijf zelf opgevangen worden, door inzet van de reserve “nog te besteden exploitatie Sportbedrijf”. Hoe dit doorwerkt op de lange termijn is beperkt in te schatten.
Risico’s en beheersmaatregelen
Zwembadcapaciteit wordt niet volledig benut
Er is landelijk sprake van een groeiend tekort aan zwemdocenten, waardoor op veel plaatsen geen gebruik gemaakt kan worden van de volledige zwembadcapaciteit. Met als gevolg dat de inkomsten onder druk staan en de wachtlijsten toenemen. Dit is ook een risico voor Stichting Sportbedrijf Zaanstad. In 2025 heeft het Sportbedrijf de roosters in kunnen vullen waardoor dit risico niet is opgetreden. Het blijft echter een aandachtspunt.
Vertraging oplevering nieuw zwembad De Slag
Het huidige zwembad De Slag is verouderd. Als de oplevering van het nieuwe zwembad vertraagt, moeten we langer gebruik maken van het huidige zwembad. Dit leidt tot extra onderhoudskosten omdat het pand in verouderde staat is
Stijgende loonkosten en energielasten
De indexering van de gemeente Zaanstad is lager dan de werkelijke stijging van de loonkomsten en energielasten. Het Sportbedrijf kan dit nu nog opvangen, maar dit wordt steeds moeilijker.